Święty Małpi Las na Balii

Małpi Las w Padangtegal reprezentuje święte miejsce w hinduizmie balijskim. Dla zrozumienia balijskiego hinduizmu istotnym jest, aby pamiętać, iż różni się on hinduizmu praktykowanego w pozostałych częściach dzisiejszego świata. Hinduizm balijski łączy w sobie aspekty animizmu, kultu przodków, buddyzmu oraz hinduizmu.
Animizm oraz kult przodków
Niektóre z pierwszych dowodów rozległego ludzkiego osadnictwa na Bali sięgają ok. 2500r. p.n.e. Religia Bali Aga (rdzennych Balijczyków) skupiała się wokół animizmu i kultu przodków. Kult przodków opiera się na wierzeniu, że dobrobyt jest zależny od relacji istniejącej pomiędzy żywymi a umarłymi (dobrobyt to coś, co może być osiągnięte tylko poprzez intensywny kult i uzyskanie błogosławieństw od przodków). Animizm oznacza przekonanie, że martwe przedmioty i inne elementy krajobrazu naturalnego mogą posiadać dusze, które mogą zarówno pomóc jak i utrudniać ludzkie wysiłki na ziemi. (…)

Hinduizm i buddyzm
Około 500r. n.e. pierwsi hinduscy i buddyjscy duchowni pojawili się na Bali (podróżując na pokładzie indyjskich statków handlowych). Dodatkowo, w okresie pomiędzy 732r.n.e. i 1478r., Bali zostało podbite przez kilka Jawajskich królestw. Analiza Pura Purana (świętej księgi lontar, która jest historycznym zapisem świątyń) sugeruje, że w miejscu Świętego Małpiego Lasu w Padangtegal w połowie XIV wieku została zbudowana świątynia. (…) Poza Pura Purana niewiele jest informacji o tym, kiedy wzniesione zostały budowle na terenie Świętego Małpiego Lasu w Padangtegal. Jest możliwe, że na terenie Świętego Małpiego Lasu znajdowało się wiele świątyń i kapliczek, które zostały zniszczone. Co więcej, istniejące struktury świątyni zawierają wiele śladów historycznych renowacji. Turyści często są zaskoczeni, gdy dowiadują się, że wiele struktur w Świętym Małpim Lesie, które wydają się bardzo stare, w rzeczywistości ma tylko kilka lat. Pracownicy Wenara Wana nie zmieniają struktur świątyni, aby nie wprowadzać w błąd turystów. Struktury zwykle się wymienia, ponieważ miękka skała wulkaniczna, która historycznie została użyta przy budowie świątyni, ma skłonność do szybkiego psucia się w balijskim tropikalnym klimacie. Świątynie są utrzymywane w dobrym stanie i wykorzystywane w ważnych ceremoniach religijnych.

Fundamentalna doktryna hinduizmu zakłada koncepcję reinkarnacji lub możliwości przenoszenia się duszy. Wszystkie żyjące stworzenia uważa się za zdolne do wzięcia udziału w reinkarnacji. Po śmierci sposób, w jaki dana osoba reinkarnuje się, w kategoriach ciała lub formy, jest określony przez system kastowy reprezentujący stopnie na uniwersalnej drabinie i zależy od tego, czy osoba ta zachowywała się źle czy dobrze. (…)

Buddyzm został stworzony przez Gautamę (Buddę) w północno-wschodnich Indiach ok. 560r. p.n.e. Podobnie jak w hinduizmie, fundamentalna doktryna buddyzmu zakłada reinkarnację. Jednak Gautama stworzył buddyzm w proteście przeciwko indyjskiemu systemowi kastowemu. Gautama nauczał swych wyznawców, że ludzie mogą uwolnić się od nieustannego cyklu reinkarnacji poprzez wyrzeczenie się pragnień, które tworzą cierpienie na świecie i poprzez pozbycie się duchowej ignorancji.

 Święty Las

Obecność świętego lasu jest dowodem na harmonijne współistnienie ludzi i natury. Na Bali sanktuaria takie jak Święty Małpi Las znajdują się zwykle na obszarach wiejskich, często otoczonych przez świątynie. Te kulturowe sanktuaria są nie tylko istotną częścią balijskiego dziedzictwa, ale także ważną częścią codziennego życia. W miejscach tych regularnie odbywają się świątynne uroczystości dla mieszkańców wiosek i bogów.

Świątynia balijska jest czymś więcej niż tylko zbiorowiskiem pagód i pawilonów. Obszar zamknięty w murach świątynnych i otaczający go las są święte. Świątynie te oraz las są niezbędne do odnawiania kontaktu ze światem duchowym. Działania związane z tym obszarem są konieczne dla utrzymania harmonii pomiędzy ludźmi, naturą i kosmosem. Ofiary i modlitwy składane są nie tylko ku czci duchów przodków i bogów, miejscowi mieszkańcy składają je także duchom drzew i pomników w Małpim Lesie.

Drzewa Świętego Lasu
W Świętym Małpim Lesie rośnie 115 gatunków drzew. Niektóre z nich są uważane za święte i mają swoje zastosowanie w rozmaitych balijskich praktykach duchowych. Do przykładów drzewa majagau używa się wyłącznie do budowy kapliczek, a liście beringin stosuje się w kremacji.

Specjalne znaczenie posiada Pule Bandak, drzewo, które uosabia ducha lasu i którego używa się do wyrobu potężnych masek. Maski te są noszone tylko wewnątrz świątyni, a drzewa, z których są wyrabiane, nie są zabijane. W odpowiednio pomyślny dzień kapłan prosi ducha drzewa o pozwolenie na wycięcie małego kawałka drewna. W ten sposób duch zostaje ucieleśniony w masce.
Małpy (makaki)

Małpy żyjące na terenie Świętego Małpiego Lasu w Padangtegal powszechnie nazywane są makakami długoogoniastymi. Ich naukowa nazwa to Macaca fascicularis. Makaki występują w Azji Południowo-Wschodniej, wiele ich gatunków zamieszkuje tereny w znacznym stopniu użytkowane przez ludzi. Na Bali znajdują się zarówno grupy balijskich makaków długoogoniastych, które żyją na terenach, gdzie nie mają styczności z ludźmi, jak i gromady, które regularnie stykają się z ludźmi. Pomimo faktu, że wiele gatunków makaków rozwija się w obszarach w dużym stopniu wykorzystywanych przez ludzi, istnieją dowody, że żywotność balijskich makaków długoogoniastych może zależeć od ochrony zalesionych obszarów Bali.

W społecznościach makaków samice zazwyczaj pozostają na całe życie z gromadą, w której się urodziły. A samce dorosłe i w okresie dojrzewania mogą migrować pomiędzy gromadami. Aby migrujący osobnik dorosły lub w okresie dojrzewania został zaakceptowany przez nową gromadę, musi najpierw sprzymierzyć się z samicami danej gromady i zostać przez nie zaakceptowany. Dlatego właśnie gromady makaków długoogoniastych są matrylinearne.

Obecnie Święty Małpi Las w Padangtegal zamieszkuje około 605 balijskich makaków długoogoniastych, które tworzą 4 odrębne grupy. Turyści mają zwykle problem z rozróżnianiem grup makaków z Małpiego Lasu. Jedną z przyczyn tego jest ciągła zmiana miejsca pobytu każdej grupy (…)

Na Bali makaki zwykle zamieszkują zalesione tereny. Jednakże, balijskie makaki długoogoniaste, w tym zamieszkujące Święty Małpi Las w Padangtegal, sporadycznie wędrują na pola ryżowe lub nawet na obszary wiejskie sąsiadujące z lasem. Poza zalesionymi obszarami małpy stają się szkodnikami, co skłania Balijczyków do podjęcia wszelkich niezbędnych środków, aby chronić uprawy i pozostałe mienie. Makaki długoogoniaste ze Świętego Małpiego Lasu sa przedmiotem trwających właśnie badań, które prowadzone są w ramach Balijskiego Projektu Makak. Projekt ten skupia badaczy ze Stanów Zjednoczonych, Guamu i Uniwersytetu Udajana (Bali, Indonezja). Do tej pory w ramach Projektu prowadzono badania mające na celu ustalenie strategii godowych, wzorców migracji i lokalizacji, relacji dominacji i wykorzystania siedliska balijskich makaków długoogoniastych. Projekt daje nadzieję, że takie badania ułatwią rozwój strategii ochrony dla balijskich makaków oraz dla miejsc takich jak Święty Małpi Las w Padangtegal.

Znaczenie kulturowe małp
W balijskim hinduizmie małpy uosabiają jednocześnie pozytywne i negatywne siły. Podwójna natura małp jest zwłaszcza odzwierciedlona w Ramajanie (bardzo poplarnym Indyjskim poemacie epickim). W Ramajanie, Sita (ukochana oblubienica Ramy) zostaje porwana przez Rawanę (złego króla). Rama (wcielenie boga Wisznu) wzywa Sugriwę (króla małp) i Hanumana (generała Sugriwy) do pomocy przy odzyskaniu Sity. Jednakże, w Ramajanie pojawiają się także małpi antagoniści tacy jak Subali, którzy próbują pomagać Rawanie. Na końcu Hanuman razem ze swoją małpią armią pokonują złe siły Rawany i pomagają Ramie odzyskać Sitę.

Ponieważ małpy mogą ucieleśniać zarazem pozytywne jak i negatywne siły, Balijczycy jednocześnie gardzą małpami i czczą je. Małpy zamieszkujące święte balijskie tereny świątynne (takie jak Święty Małpi Las) zwykle są czczone i chronione przez Balijczyków. Jednym z powodów ku temu jest przekonanie, że małpy w postaci Barong są zdolne ustrzec świątynie przed złymi duchami. Jednocześnie balijski pogląd, że małpy są złe z natury umacnia się, gdy na przykład dewastują pola ryżowe lub kradną przedmioty ze sklepów z pamiątkami.

Opracowała: Agnieszka Pacocha

Źródło:
http://www.monkeyforestubud.com/

You can leave a response, or trackback from your own site.

Leave a Reply